Chân Kính Đồng Hồ Là Gì? Giải Mã Ý Nghĩa 21 Jewels, 24 Jewels, 25 Jewels

Nếu từng có dịp quan sát bộ máy cơ qua lớp kính đáy Sapphire trong suốt, hẳn bạn sẽ dễ dàng nhận thấy những chấm nhỏ màu đỏ hồng nằm xen giữa các bánh răng kim loại. Đi kèm với đó là những dòng chữ quen thuộc như "21 Jewels", "24 Jewels" hay "26 Jewels" được khắc trên mặt số hoặc bộ máy.

Không ít người mới chơi đồng hồ thường cho rằng đây là những viên đá quý dùng để trang trí hoặc tăng giá trị xa xỉ cho chiếc đồng hồ.

Thực tế lại hoàn toàn khác.

Trong ngành đồng hồ, chân kính (Jewels) không được tạo ra nhằm mục đích thẩm mỹ. Chúng là những chi tiết kỹ thuật có vai trò vô cùng quan trọng đối với tuổi thọ và độ ổn định của bộ máy cơ khí. Có thể nói, nếu không có chân kính, lịch sử phát triển của đồng hồ cơ hiện đại sẽ khó đạt tới độ bền và độ chính xác như ngày nay.

 

 

Chân kính đồng hồ là gì?

Chân kính (Jewels) là những chi tiết siêu nhỏ được chế tạo từ đá Ruby nhân tạo hoặc Sapphire nhân tạo, được lắp vào các vị trí chịu ma sát lớn trong bộ máy nhằm giảm hao mòn và duy trì sự vận hành ổn định.

Chúng hoạt động tương tự như những ổ trục siêu bền. Trong một bộ máy cơ, các bánh răng phải quay liên tục hàng triệu vòng trong suốt nhiều năm. Đầu trục của chúng rất nhỏ, thường chỉ vài phần trăm milimet. Nếu các đầu trục này tiếp xúc trực tiếp với tấm cầu máy bằng đồng hoặc thép, ma sát sẽ khiến kim loại dần bị mài mòn.

Theo thời gian, những mạt kim loại siêu nhỏ sinh ra sẽ hòa lẫn với dầu bôi trơn, tạo thành cặn bẩn khiến bộ máy hoạt động thiếu ổn định và xuất hiện sai số.

Đó chính là lý do chân kính ra đời. Nhờ độ cứng cực cao và bề mặt gần như hoàn hảo, Ruby nhân tạo tạo nên môi trường lý tưởng để các đầu trục bánh răng chuyển động mượt mà với lượng ma sát thấp nhất.

 

 

Tại sao ngành đồng hồ lại sử dụng "đá quý"?

Đây là một trong những ý tưởng thiên tài nhất trong lịch sử chế tác đồng hồ. Vào thế kỷ XVIII, các nghệ nhân nhận ra rằng kim loại không phải vật liệu lý tưởng để làm ổ trục. Sau nhiều thử nghiệm, họ phát hiện đá quý tự nhiên có độ cứng cao và khả năng chống mài mòn vượt trội.

Ban đầu, các loại đá như kim cương, sapphire và ruby tự nhiên được sử dụng. Tuy nhiên, chi phí của chúng quá đắt đỏ, khiến đồng hồ trở thành món đồ chỉ dành cho giới quý tộc.

Mọi thứ thay đổi vào đầu thế kỷ XX khi nhà hóa học người Pháp Auguste Verneuil phát minh ra phương pháp tổng hợp đá Ruby nhân tạo. Khám phá này tạo nên một cuộc cách mạng thực sự. Ruby nhân tạo không chỉ có giá thành thấp hơn rất nhiều mà còn mang lại chất lượng đồng đều hơn đá tự nhiên.

Ngày nay, gần như toàn bộ chân kính trong đồng hồ cơ đều được chế tạo từ Ruby tổng hợp.

 

Vì sao Ruby nhân tạo được lựa chọn?

1. Độ cứng cực cao

Ruby nhân tạo thuộc họ Corundum và đạt độ cứng 9 trên thang Mohs. Con số này chỉ đứng sau kim cương.

Nhờ vậy, các lỗ chân kính có khả năng chống mài mòn gần như tuyệt đối dù bộ máy vận hành suốt hàng chục năm.

2. Bề mặt siêu nhẵn

Sau quá trình đánh bóng, bề mặt Ruby trở nên cực kỳ mịn. Điều này giúp giảm hệ số ma sát giữa đầu trục và chân kính xuống mức tối thiểu. Đồng thời, dầu bôi trơn cũng được giữ ổn định hơn thay vì lan rộng ra ngoài.

3. Không bị oxy hóa

Khác với kim loại, Ruby không bị ăn mòn theo thời gian. Chính đặc tính này góp phần tạo nên tuổi thọ hàng chục năm, thậm chí hàng trăm năm của nhiều bộ máy cơ.

 

Chân kính giúp bộ máy hoạt động như thế nào?

Hãy tưởng tượng một chiếc xe đạp không có vòng bi. Ban đầu, nó vẫn có thể vận hành bình thường. Nhưng sau một thời gian, ma sát sẽ khiến mọi thứ trở nên nặng nề, phát sinh tiếng kêu và cuối cùng là hỏng hóc.

Chân kính trong đồng hồ cũng đóng vai trò tương tự như vòng bi trên xe đạp. Chúng giúp:

• - Giảm ma sát giữa các đầu trục bánh răng.

• - Hạn chế sinh nhiệt trong quá trình vận hành.

• - Giảm hao mòn các chi tiết kim loại.

• - Giúp dầu bôi trơn duy trì lâu hơn.

• - Cải thiện độ ổn định và độ chính xác của bộ máy.

• - Kéo dài tuổi thọ tổng thể của đồng hồ.

Nói cách khác, những viên đá nhỏ bé này chính là những "người hùng thầm lặng" đứng sau sự bền bỉ của các cỗ máy cơ học.

 

 

Bốn loại chân kính cơ bản trong bộ máy

Không phải tất cả chân kính đều có hình dạng giống nhau. Tùy theo chức năng, các nhà chế tác tạo ra nhiều loại khác nhau.

1. Hole Jewel – Chân kính lỗ

Đây là loại phổ biến nhất. Chúng có hình tròn với một lỗ nhỏ ở giữa để đầu trục bánh răng xuyên qua. Phần lớn các bánh răng truyền động trong bộ máy đều sử dụng dạng chân kính này.

2. Cap Jewel – Chân kính mũ

Loại chân kính này có dạng đĩa phẳng. Nó kết hợp với Hole Jewel tạo thành bộ đôi bảo vệ trục bánh lắc trong hệ thống chống sốc như Incabloc, Diashock hoặc Kif. Cap Jewel giúp hạn chế dịch chuyển theo phương dọc khi đồng hồ chịu va chạm.

3. Pallet Jewel – Chân kính ngựa

Đây là hai viên đá hình chữ nhật nhỏ gắn trên ngựa ngựa (Pallet Fork). Chúng có nhiệm vụ khóa và mở bánh xe gai trong bộ thoát. Đây là nơi chịu lực và ma sát cực lớn nên yêu cầu độ chính xác rất cao.

4. Roller Jewel – Chân kính chốt

Đây là một viên đá hình trụ nhỏ gắn trên đĩa roller của bánh lắc. Nó đóng vai trò truyền xung động từ ngựa ngựa sang bánh lắc để duy trì dao động liên tục. Nhờ sự phối hợp của bốn loại chân kính này mà toàn bộ bộ máy cơ có thể vận hành ổn định trong thời gian dài.

 

Đồng Hồ 21 Jewels, 24 Jewels Hay 25 Jewels Có Ý Nghĩa Gì?

Khi quan sát mặt số hoặc bộ máy, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp những dòng chữ như "21 Jewels", "24 Jewels" hay "25 Jewels". Đây không phải là dấu hiệu cho biết đồng hồ chứa nhiều đá quý đắt tiền hơn, mà đơn giản chỉ phản ánh số lượng chân kính được sử dụng trong bộ máy. Mỗi chân kính đều được đặt tại một vị trí cụ thể nhằm giảm ma sát cho các chi tiết chuyển động.

Một bộ máy cơ ba kim cơ bản thường cần khoảng 17 đến 21 chân kính để tối ưu các điểm ma sát quan trọng nhất.

Khi bộ máy xuất hiện thêm lịch ngày, lịch thứ, chức năng GMT hoặc Chronograph, số lượng bánh răng và cơ cấu truyền động tăng lên. Điều này đồng nghĩa với việc cần thêm nhiều chân kính để đảm bảo độ bền và sự ổn định.

Chính vì vậy, số lượng chân kính tăng lên phản ánh mức độ phức tạp của bộ máy nhiều hơn là chất lượng tuyệt đối của chiếc đồng hồ.

 

Bộ Máy 17 Jewels Có Đủ Tốt Không?

Câu trả lời là hoàn toàn Có. Trên thực tế, 17 chân kính từng được xem là tiêu chuẩn hoàn hảo của một bộ máy cơ ba kim trong suốt nhiều thập niên.

Con số này đủ để bảo vệ toàn bộ các điểm ma sát quan trọng, bao gồm:

• - Bánh lắc

• - Bộ thoát

• - Hệ thống bánh xe truyền động

• - Bánh xe trung tâm

• - Bánh xe giây

• - Bánh xe gai

Nhiều bộ máy huyền thoại trong lịch sử của Thụy Sĩ cũng chỉ sử dụng 17 chân kính nhưng vẫn vận hành ổn định qua nhiều thế hệ. Do đó, việc đồng hồ có 17 Jewels không đồng nghĩa với chất lượng thấp hơn đồng hồ 21 Jewels hay 24 Jewels.

 

 

Đồng Hồ Càng Nhiều Chân Kính Có Càng Tốt Không?

Đây có lẽ là hiểu lầm phổ biến nhất của những người mới chơi đồng hồ. Câu trả lời ngắn gọn là Không.

Một bộ máy chỉ cần số lượng chân kính vừa đủ cho các điểm chịu ma sát thực sự. Nếu bộ máy ba kim cơ bản đã được tối ưu với 21 chân kính, việc bổ sung thêm 5 hoặc 10 chân kính ở những vị trí không cần thiết gần như không mang lại lợi ích đáng kể.

Chất lượng của một bộ máy không được quyết định bởi số lượng chân kính, mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như:

Chất lượng hoàn thiện: Độ chính xác của từng chi tiết, độ bóng của bề mặt và khả năng lắp ráp ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất vận hành.

Thiết kế bộ máy: Cấu trúc hợp lý giúp lực truyền ổn định và giảm hao mòn theo thời gian.

Chất lượng dầu bôi trơn: Một bộ máy được bôi trơn đúng chuẩn sẽ hoạt động bền bỉ hơn rất nhiều.

Hệ thống chống sốc: Incabloc, Diashock hay Kif đều góp phần bảo vệ bánh lắc và chân kính trước các va chạm bất ngờ.

 

Vì Sao Đồng Hồ Chronograph Và GMT Có Nhiều Chân Kính Hơn?

Khi bộ máy được bổ sung thêm các chức năng phức tạp, số lượng linh kiện cũng tăng lên đáng kể. Một chiếc đồng hồ ba kim thông thường có thể chỉ gồm khoảng 120 chi tiết. Nhưng một bộ máy chronograph cơ học có thể chứa trên 250 linh kiện.

Mỗi bánh răng bổ sung đều phát sinh thêm các điểm ma sát mới. Do đó, các nhà sản xuất phải trang bị thêm chân kính để đảm bảo toàn bộ cơ cấu hoạt động ổn định.

Đó là lý do nhiều bộ máy GMT, Moonphase hoặc Chronograph thường có số lượng chân kính dao động từ 25 đến 40 viên.

 

 

Tại Sao Một Số Bộ Máy Có Hơn 50 Chân Kính?

Ở những cỗ máy Grand Complication hay Tourbillon siêu phức tạp, số lượng chân kính có thể vượt qua con số 50, thậm chí hơn 100. Nguyên nhân không nằm ở mục đích phô trương mà bởi cấu trúc của chúng cực kỳ phức tạp.

Một chiếc đồng hồ lịch vạn niên kết hợp chronograph, minute repeater và tourbillon có thể chứa tới hàng nghìn chi tiết cơ khí.

Mỗi bộ phận chuyển động đều cần được giảm ma sát để duy trì tuổi thọ lâu dài. Do đó, số lượng chân kính tăng lên là điều hoàn toàn hợp lý.

 

Cuộc Chiến "Chân Kính Giả" Trong Lịch Sử Đồng Hồ

Vào giữa thế kỷ XX, đặc biệt tại Mỹ, đã từng xuất hiện cuộc cạnh tranh marketing liên quan đến số lượng chân kính. Một số nhà sản xuất cố tình lắp thêm các viên đá không có tác dụng kỹ thuật chỉ nhằm quảng cáo những con số 50 Jewels hay 75 Jewels.

Những viên đá này được gọi là "jewels trang trí" hoặc "false jewels". Chúng không tham gia vào bất kỳ cơ cấu truyền động nào nhưng khiến khách hàng lầm tưởng rằng đồng hồ nhiều chân kính hơn sẽ tốt hơn.

Sau này, các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt hơn được áp dụng, giúp chấm dứt phần lớn xu hướng quảng cáo mang tính phóng đại đó.

 

Cách Đọc Số Chân Kính Trên Đồng Hồ

Bạn có thể nhận biết số lượng chân kính thông qua nhiều vị trí khác nhau.

Trên một số mẫu đồng hồ, thông tin này được in trực tiếp trên mặt số với dòng chữ: 21 Jewels, 24 Jewels, 25 Jewels,..

Ngoài ra, khi quan sát bộ máy qua mặt đáy lộ cơ, bạn cũng có thể thấy số chân kính được khắc trên rotor hoặc cầu máy.

Ví dụ:

• - Seiko 4R36: 24 Jewels.

• - Miyota 8215: 21 Jewels.

• - ETA 2824-2: 25 Jewels.

• - Sellita SW200-1: 26 Jewels.

• - Rolex Calibre 3235: 31 Jewels.

Những con số này giúp người chơi nhận biết cấu trúc của bộ máy nhưng không phải là tiêu chí duy nhất để đánh giá chất lượng.

 

 

Những Hiểu Lầm Phổ Biến Về Chân Kính Đồng Hồ

Chân kính là đá Ruby tự nhiên quý hiếm

Thực tế, gần như toàn bộ chân kính ngày nay đều được làm từ Ruby nhân tạo. Chúng có cùng tính chất vật lý với đá tự nhiên nhưng đồng đều và phù hợp hơn cho mục đích kỹ thuật.

Đồng hồ nhiều chân kính luôn tốt hơn

Điều này không hoàn toàn đúng. Số lượng chân kính chỉ phản ánh cấu trúc và mức độ phức tạp của bộ máy.

Đồng hồ Quartz không có chân kính

Nhiều bộ máy Quartz cao cấp vẫn sử dụng chân kính tại các vị trí quan trọng để giảm ma sát và kéo dài tuổi thọ. Một số bộ máy Quartz Thụy Sĩ hoặc Grand Seiko 9F thậm chí cũng sở hữu số lượng chân kính tương đối lớn.

Xem thêm: Máy Quartz Nhật Bản Và Thụy Sĩ Khác Nhau Như Thế Nào? Nên Chọn Loại Nào?

 

Lời kết

Những viên chân kính nhỏ bé mang màu đỏ hồng tưởng chừng chỉ là chi tiết trang trí lại chính là nền tảng giúp đồng hồ cơ đạt được độ bền và sự ổn định suốt hàng chục năm.

Chúng không phải biểu tượng của sự xa xỉ, mà là thành tựu kỹ thuật mang tính cách mạng trong lịch sử chế tác đồng hồ.

Và có lẽ, điều thú vị nhất nằm ở chỗ, giữa hàng trăm chi tiết cơ khí phức tạp ấy, chính những viên Ruby nhỏ bé lại âm thầm gánh vác một nhiệm vụ vô cùng quan trọng: giúp nhịp đập của thời gian tiếp tục vang lên chính xác qua năm tháng.

Đó cũng là lý do mà khi nhìn thấy dòng chữ "21 Jewels" hay "24 Jewels" trên mặt số, người yêu đồng hồ không nhìn vào chúng như những viên đá quý, mà như những người hùng thầm lặng đang bảo vệ trái tim cơ khí bên trong cỗ máy thời gian.

 

Xem thêm: Tham khảo các mẫu đồng hồ nam khác tại THUONG TRAN WATCH

Xem thêm: Tham khảo các mẫu đồng hồ nữ khác tại THUONG TRAN WATCH

 

---

 

THUONG TRAN WATCH - cửa hàng chuyên cung cấp đồng hồ chính hãng với dịch vụ tư vấn tận tâm, minh bạch về giá, mang đến trải nghiệm mua sắm an tâm và đáng tin cậy cho khách hàng

Bạn có thể tham khảo thêm các mẫu đồng hồ cao cấp khác tại:
Website: https://thuongtranwatch.com
Facebook: facebook.com/thuongtranwatch

Hệ thống cửa hàng:

• Chi nhánh 1: Sunrise city tháp V4, 23 Nguyễn Hữu Thọ, Khu đô thị Sunrise city, Tân Hưng, Quận 7, TP HCM
  
• Chi nhánh 2: Số 107 Âu Cơ, P14, Quận 11, TP. Hồ Chí Minh
  (Số 107 Âu Cơ, Phường Hòa Bình, Hồ Chí Minh)
• Chi nhánh 3: Số 02, Đường Hai Bà Trưng, phường An Hội, Bến Tre (Vĩnh Long mới)

Mọi thông tin thắc mắc vui lòng liên hệ trực tiếp để được tư vấn miễn phí qua 0777 803 717